Na de oogst blijven spruitkoolstokken en -bladeren meestal achter op het veld als bodemverbeteraar. Enkele telers gebruiken de stromen ook als vers voeder voor hun dieren. Wist je dat de vezelrijke stokken ook verwerkt kunnen worden tot papier of karton? Tijdens een inspiratiesessie in het Nederlandse De Heen zaten onderzoekers en landbouwers daarover samen. In dit nieuwsbericht blog lees je wat zij denken over de mogelijkheden van die reststroom.

Oogsten spruitentelers binnenkort allemaal spruitkoolstokken?

Oogsttechniek: machines omgebouwd
Inagro onderzoekt de optimalisatie van oogsttechnieken bij spruitkool, zodat telers ook de reststromen kunnen benutten. Er zijn al enkele machines omgebouwd om de stokken op te vangen. Een extra opvangband vangt de in stukken gesneden stengels (± 7 cm) op en voert ze af naar de bunker. De bunker wordt opgedeeld in 2/3e voor de spruiten en 1/3e voor de stokken.  

 

Kostprijs: 23 euro per ton
Omdat er geen extra motorvermogen nodig is, blijft de kostprijs voor de ombouw beperkt. Tel je er de extra kost door trager werken (+1u/ha) en een hoger brandstofverbruik (+1.5l/ha) bij, dan krijg je al snel een kostprijs van €23/ton spruitkoolstokken. Of er ook al machines zijn omgebouwd voor de opvang van de bladeren is op dit ogenblik nog niet bekend.  

 

Spruitkoolstokken vervoederen
In België en Nederland zijn er zevental telers die spruitkoolstokken vers voederen. Aangezien de oogstperiode van de spruiten van half september tot begin maart is, kunnen ze hun dieren dus tijdens de winterperiode vers voeder aanbieden. De telers hebben daar positieve ervaringen mee.  

ILVO bepaalde de voederwaarde van de verse stokken en kwam tot een gemiddelde van 124,1 kVEM/ton en 10 kg DVE/ton. De voederwaardeprijs van verse stokken ligt dus tussen de €25/ton en €30/ton.  

De resultaten van een inkuilproef van spruitkoolstokken (1/3), gemengd met perspulp (2/3) worden weergegeven in onderstaande tabel.  

analysetabelmengkuil06022019.jpg

Tabel: Voederwaarde mengkuil (01/02/2018) - Johan De Boever en Leen Vandaele - ILVO

De telers merken wel op dat de harde bast van de stokken na het inkuilen niet in de smaak valt bij de dieren. De harde stukken laten ze dan ook liggen. De stokken fijner malen kan een oplossing bieden.  

restantennahetvoederen.jpg
Foto: stukken harde bast die de dieren laten liggen.

Papier en karton
Na een tweede succesvolle labotest, uitgevoerd door het natuurvezelapplicatiecentrum Millvision, blijkt dat de vezelrijke spruitkoolstokken zeker potentieel hebben als grondstof voor papier. Volgens Sander Van Calker van Millvision heeft die vezelmassa bovendien een mooie natuurlijke gebroken witte kleur, wat bij andere vezelsoorten niet altijd het geval is.  

 

Bodemverbeteraar
Spruitkoolstokken en -bladeren hebben zeker ook hun waarde als bodemverbeteraar. De verschillende telers die aanwezig waren op de inspiratiesessie geven aan dat ze in de volggewassen tot wel 10 % extra opbrengst kunnen oogsten dankzij de achterblijvende oogstresten uit die teelt. Zij zien ook hun bodemkwaliteit verbeteren dankzij het extra organische materiaal dat in de bodem terechtkomt. Via eventuele casestudies zullen de projectpartners daar verder aandacht aan besteden. 

 

Oogstpotentieel
De Europese spruitkoolteelt situeert zich vooral in België, Nederland en Engeland, samen goed voor meer dan 95 % van het Europese areaal. Er is een totale gemiddelde productie van 230 000 ton vers vezelrijk stengelmateriaal en 190 000 tot 200 000 ton verse bladmassa die eenmaal per jaar in een korte periode vrijkomt.    

In 2019 onderzoekt Inagro samen met de Nederlandse partners ZLTO en Millvision het zuiver inkuilen van spruitkoolstokken. Het doel is om die nevenstroom het jaarrond beschikbaar te maken als dieren- en/of insectenvoeding of als grondstof voor papier of karton. Er wordt ook een concrete case uitgewerkt waarin rekening gehouden wordt met logistieke kosten. Zo kunnen we telers een duidelijker antwoord bieden op de economische waarde van hun spruitkoolstokken.    

 

Meer info
Er zijn nog veel vragen onbeantwoord om een concrete business case te kunnen doorrekenen. Omwille van de steeds groter wordende vraag naar nieuwe grondstoffen en de steeds strenger wordende regelgeving op vlak van bemesting, is deze stroom interessant om verder te onderzoeken.  

Heb je nu al vragen? Contacteer dan Tim Bockstael via tim.bockstael@inagro.be of 051 14 03 24. 

 

 

logo_InterregVlaNed06022019.PNGLogo_GaGF02022019.JPG    

Logo_Interreg_2Zeeën6220155.pngLogoBIOB06022019.png    

europa020620192.jpg

Het project ‘Growing a green future’ is gefinancierd binnen het Interreg V-programma Vlaanderen-Nederland, het grensoverschrijdend samenwerkingsprogramma met financiële steun van het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling. Meer info: www.grensregio.eu.    

 

Wil je weten hoe het onderzoek van de andere BioBoost-partners verloopt? Schrijf je dan in voor de BioBoost-nieuwsbrief. Surf naar www.bioboosteurope.com en geef helemaal onderaan je e-mailadres in.