Mestgassen houden een reëel gevaar in. Overal waar biologisch materiaal kan rotten, komen dergelijke gassen vrij, dus ook in jouw mestkelder. Mestgassen kunnen niet alleen leiden tot vergiftiging en verstikking. Ze zijn ook ontvlambaar en explosief. Leer de symptomen te herkennen en vooral hoe je veilig kunt werken.
Het wordt pas link als het niet meer stinkt: het gevaar van mestgassen

Het gevaar van mestgassen mag niet onderschat worden. Jaarlijks gebeuren er heel wat ongelukken bij landbouwers die zonder adembescherming in de mestkelder of vergistingsinstallatie kruipen. Die incidenten kunnen een dodelijke afloop hebben. Daarom is het belangrijk om je bewust te zijn van de gevaren. Op de Veetournee van het departement Landbouw en Visserij gaf Jetty Middelkoop, adviseur gevaarlijke stoffen bij Brandweer Amsterdam, een erg interessante uiteenzetting. Wij vatten kort even samen.

Waar?
Mestgassen komen vrij op alle locaties waar biologisch materiaal kan rotten. Denk bijvoorbeeld aan de mestkelder, mestscheider en biogasinstallatie. Rottend materiaal dat een tijdje heeft stilgestaan wordt tijdens het mixen plotselijk in beweging gebracht. Dat is gevaarlijk. Ook andere handelingen kunnen gevaar veroorzaken, zoals mest verpompen (aan de uitlaat van de vacuümtank), de niet-gereinigde mestopslag betreden, andere reststromen aan de mest toevoegen. Ook schuim op de mest kan gevaarlijk zijn, omdat het vol mestgassen zit die plotselijk kunnen vrijkomen.

 

Wat?
De voornaamste mestgassen zijn CO2, H2S (waterstofsulfide), ammoniak, methaan en soms HCN (blauwzuurgas). Die kunnen leiden tot vergiftiging en verstikking, maar kunnen ook ontvlambaar en explosief zijn. Sommige van die gassen kunnen ontsnappen bij goede ventilatie van de ruimten, maar CO2 en H2S zijn zwaarder dan lucht en hopen zich dus vlak boven de mest op.

 

Hoe gassen spotten?
Soms kun je de gassen ruiken, tenzij de concentratie te hoog wordt. Hoofdpijn en geïrriteerde luchtwegen zijn ook symptomen. Als je dode vogels of gevallen kalveren spot, ga dan zeker je stal niet meer in.

 

Hoe veilig werken?
Deze tips kunnen je helpen om veilig te werken:

  • Probeer werkzaamheden in de stal te vermijden. Bij de kleinste vonk kunnen de mestgassen en het schuim vuur vatten.  
  • Mix de mest nooit alleen, en doe het enkel als het behoorlijk waait. Lukt dat niet, ga dan samen met de dieren naar buiten. Als de dieren niet naar buiten kunnen, plaats ze boven de voergang. Geef ze vers eten vlak voor je begint te mixen, zorg voor voldoende ventilatie, hou rekening met de windrichting en zet dode hoeken af. Als er vaker wordt gemixt, zal er ook minder gas per keer vrijkomen.
  • Betreed nooit de mestopslag of vergistingsinstallatie, tenzij je volledige adembescherming hebt, of wanneer de ruimte eerst gereinigd en geventileerd is. Zorg er altijd voor dat er iemand aanwezig is om de wacht te houden met een telefoon bij de hand.

 

Opleiding gebruik beschermmateriaal mestgassen
De provincie West-Vlaanderen voorziet veiligheidsmateriaal dat gratis te ontlenen is na het volgen van een opleiding in zes brandweerkazernes: Diksmuide, Ieper, Tielt, Oostkamp, Gistel en Kortrijk. Die opleidingen zullen doorgaan in het najaar. Meer informatie volgt.